Tin tức - Sự kiện

Đại biểu Quốc hội đánh giá cao dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi)

Ngày đăng tin: 18/06/2015

 

Viện trưởng VKSNDTC Nguyễn Hòa Bình phát biểu

Thảo luận về dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi), các đại biểu Quốc hội tập trung thảo luận về phạm vi sửa đổi và bố cục của dự án BLTTHS (sửa đổi), các nguyên tắc cơ bản của tố tụng hình sự, những nội dung mới cơ bản của Bộ luật. Đặc biệt là một số vấn đề còn có ý kiến khác nhau như: Về quyền của người bị bắt, bị tạm giữ, bị can, bị cáo không buộc phải đưa ra lời khai chống lại chính mình hoặc buộc phải nhận mình có tội; về ghi âm, ghi hình hoạt động hỏi cung bị can, về chủ thể có quyền thu thập chứng cứ…

Đánh giá về dự thảo Bộ luật, đa số các đại biểu cho rằng dự án Bộ luật được chuẩn bị công phu, có nhiều quy định cụ thể, rõ ràng đã thể chế hóa đầy đủ các chủ trương cải cách tư pháp của Đảng và tinh thần Hiến pháp năm 2013, góp phần tháo gỡ những vướng mắc, bất cập trong thực tiễn, đồng thời tăng cường trách nhiệm của các cơ quan tố tụng trong việc bảo đảm quyền con người, quyền công dân.

Thảo luận về quyền không buộc phải đưa ra lời khai chống lại chính mình hoặc buộc phải nhận là mình có tội. Đại biểu Lê Thị Nga (Thái Nguyên) đồng tình với quy định của dự thảo bộ luật. Theo bà quy định như dự thảo rõ ràng là minh bạch hơn so với hiện hành. Vừa giúp cho bị can, bị cáo thấy rõ quyền của mình, người tiến hành tố tụng thấy rõ nghĩa vụ và giúp nhà nước chống oan sai. Đây cũng là tiền đề rất quan trọng để thực hiện nguyên tắc trách nhiệm chứng minh, suy đoán vô tội và đảm bảo quyền bảo chữa.

 

Đại biểu Lê Thị Nga (Thái Nguyên) phát biểu

Đồng tình với quan điểm của đại biểu Lê Thị Nga. Đại biểu Nguyễn Thái Học (Phú Yên) cho rằng quy định như thế này xác định người bị lấy lời khai vẫn hoàn toàn là người tự do, có đầy đủ quyền con người, quyền công dân và quy định như thế này để tránh ép cung, mớm cung, truy bức buộc phải nhận tội.

Đại biểu Lương Văn Thành (Hải Phòng) đánh giá đây là điểm rất mới, cụ thể hóa nguyên tắc suy đoán vô tội trong bộ luật, đây thực chất là quyền của nghi can được tự bảo vệ đối với các hoạt động tố tụng hình sự chống lại mình. Quy định như dự thảo thực chất là bảo vệ nghi can và nâng cao trách nhiệm của các cơ quan tố tụng nhằm khắc phục oan sai cũng như bỏ lọt tội phạm.

Ủng hộ quy định về bắt buộc ghi âm, ghi hình hoạt động hỏi cung, đại biểu Nguyễn Thái Học (Phú Yên) nhận thấy đây là một quy định tiến bộ, quy định này thể hiện việc khi hỏi cung sẽ có sự công khai, minh bạch và có sự giám sát nên sẽ khắc phục được việc bức cung, nhục hình.

Có cùng ý kiến trên, đại biểu Vũ Xuân Trường (Nam Định) nhất trí cao với chủ trương ghi âm, ghi hình tất cả mọi trường hợp hỏi cung, xét hỏi... giữa cơ quan tố tụng và người tiến hành tiến tụng với bị can, bị cáo, nhằm ngoài việc chống ép cung, chống nhục hình và đặc biệt giúp cho cơ quan tố tụng những trường hợp bị phản cung, nó cũng là bảo vệ cho chính những người tố tụng, cơ quan điều tra, và viện kiểm sát minh bạch được quá trình xét hỏi, hỏi cung khách quan.

 

Đại biểu Vũ Xuân Trường (Nam Định) phát biểu

Đồng tình với quy định bắt buộc ghi âm, ghi hình trong hoạt động hỏi cung bị can, nhằm bảo vệ quyền con người đã được Hiến pháp quy định. Đại biểu Nguyễn Thanh Thủy (Hậu Giang) cho rằng đây là một trong những căn cứ để bảo vệ cán bộ tư pháp đã tiến hành tố tụng đúng pháp luật.

Khẳng định đây là một bước tiến quan trọng, đại biểu Hồ Văn Năm (Đồng Nai) cho biết quy định này có ý nghĩa quan trọng chống việc mớm cung, nhục hình, ép cung, dụ cung dẫn đến oan sai trong phạm vi quyền của công dân, đồng thời cũng là một trong những căn cứ để bảo vệ các cán bộ tư pháp đã tiến hành tố tụng theo đúng quy định của pháp luật.

Liên quan đến quy định về quyền đọc hồ sơ không có người bào chữa. Đại biểu Âu Thị Mai (Tuyên Quang) cho rằng quy định mới về quyền bị can, bị cáo đọc, ghi chép tài liệu trong hồ sơ vụ án là phù hợp với quy định của Hiến pháp năm 2013 là "Người bị buộc tội có quyền tự bào chữa hoặc nhờ người khác bào chữa", vì vậy khi không có người bào chữa hoặc tự mình bào chữa thì bị can phải được quyền đọc, ghi chép và sao, chụp tài liệu trong hồ sơ vụ án sau khi kết thúc điều tra, để bảo đảm quyền tự bào chữa của họ.

Đại biểu Siu Hương (Gia Lai) đồng tình ủng hộ và nhất trí với dự thảo Bộ luật, đồng thời nêu rõ việc cần có cơ chế tố tụng để người bị buộc tội tiếp cận nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án trước khi họ bị đưa ra xét xử, chuẩn bị luận cứ bào chữa và tranh tụng tại phiên tòa.

Đại biểu Nguyễn Thanh Thủy (Hậu Giang) ủng hộ quy định quyền đọc, ghi chép tài liệu trong hồ sơ vụ án của bị can được quy định tại Điều 42, 43, đây là một biện pháp cần thiết để bảo đảm cho họ thực hiện quyền tự bào chữa một cách công bằng.

Có cùng quan điểm trên đại biểu Lê Thị Nga (Thái Nguyên) đồng tình cho rằng những người tự bào chữa có quyền được đọc hồ sơ. Bà cũng đề nghị cho người tự bào chữa được tiếp cận toàn bộ hồ sơ trong đó có cả chứng cứ gỡ tội và buộc tội.

Góp ý vào quy định giới hạn của việc xét xử, tại Khoản 3, quy định trường hợp có căn cứ để xét xử, bị cáo tội nặng hơn, Viện kiểm sát đã truy tố, Tòa án trả hồ sơ để Viện kiểm sát quyết định truy tố lại, trường hợp Viện kiểm sát vẫn giữ tội danh thì tòa án có quyền xét xử bị cáo về tội danh nặng hơn tội danh mà Viện kiểm sát đã truy tố. Đại biểu Đỗ Hữu Lâm (Long An) cho rằng trong quá trình xét xử phải bảo đảm quyền lợi của bị cáo, bào chữa của bị cáo và tuân thủ các quy định khác của Bộ luật này.

Đại biểu Vũ Xuân Trường (Nam Định) cho rằng Tòa án chỉ xét xử bị cáo về những hành vi, tội danh mà Viện kiểm sát đã truy tố và Tòa án đã quyết định đưa ra xét xử. Tòa án có thể xử bị cáo khác với khung, khoản của Viện kiểm sát đã truy tố hoặc xét xử bị cáo về một tội danh khác mà có mức hình phạt bằng hoặc nhẹ hơn tội danh Viện kiểm sát đã truy tố, nó không làm xấu đi tình trạng của bị can so với khi truy tố.

Đại biểu Đặng Công Lý (Bình Định) tán thành cơ bản Điều 293 Bộ luật tố tụng đã được sửa đổi bổ sung bởi lẽ mọi hành vi vi phạm pháp luật đều phải được phát hiện và xử lý kịp thời, nghiêm minh. Việc khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử phải đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không để lọt tội phạm và người phạm tội. Không làm oan người vô tội.

Đại biểu Hà Thị Lan (Bắc Giang) tán thành quan điểm tòa án chỉ xét xử bị cáo theo những hành vi mà viện kiểm sát truy tố, điều này bảo đảm phù hợp với việc phân chia các chức năng cơ bản trong tố tụng hình sự: chức năng buộc tội, chức năng bào chữa, chức năng xét xử. Nhấn mạnh việc viện kiểm sát có thẩm quyền và trách nhiệm truy tố, buộc tội đối với bị cáo, tòa án có nhiệm vụ xét xử.

Cũng tại phiên họp các đại biểu đã đề nghị Ban soạn thảo giữ nguyên quy định của Bộ luật tố tụng hình sự hiện hành về các cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành các hoạt động điều tra, chỉ bổ sung cảnh sát phòng, chống tội phạm công nghệ cao để đáp ứng yêu cầu đấu tranh, xử lý loại tội phạm này trong tình hình hiện nay; làm rõ tại sao không áp dụng biện pháp tạm giam đối với người 70 tuổi trở lên. Cũng có đại biểu băn khoăn về nguồn kinh phí để chúng ta có thể trang bị các thiết bị ghi âm, ghi hình cho tất cả các cuộc hỏi cung được không…

Phát biểu tại phiên họp, đồng chí Nguyễn Hòa Bình, Ủy viên Trung ương Đảng, Viện trưởng VKSNDTC trân trọng cảm ơn việc các đại biểu Quốc hội đã đánh giá cao sự chuẩn bị công phu, nghiêm túc của Ban soạn thảo dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi), đồng thời nhấn mạnh sẽ ghi nhận và tiếp thu những ý kiến mà các đại biểu gợi mở về những vấn đề trọng tâm còn có ý kiến khác nhau quy định trong dự án luật.

Viện trưởng VKSNDTC Nguyễn Hòa Bình cũng đã giải đáp về những điều mà các đại biểu còn băn khoăn, cân nhắc của các đại biểu, Viện trưởng VKSNDTC cho biết những quy định trên đều được Ban soạn thảo xây dựng theo tinh thần thể chế hóa đầy đủ các nguyên tắc tư pháp tiến bộ vừa được ghi nhận trong Hiến pháp và các Công ước quốc tế về quyền con người.

Để công tác biên soạn Bộ luật TTHS diễn ra đảm bảo đúng tiến độ, chất lượng, Viện trưởng VKSNDTC Nguyễn Hòa Bình đề nghị Quốc hội thống nhất một số quy định mang tính nguyên tắc trong luật mà liên quan đến những dự án luật khác đang trong quá trình xây dựng để có sự đồng nhất, chính xác. Đồng chí cũng mong Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổ chức các cuộc hội nghị, hội thảo để các đại biểu Quốc hội chuyên trách có thể tham gia góp ý chi tiết vào các điều luật để Ban soạn thảo tiếp thu, bổ sung hoàn thiện Bộ luật TTHS (sửa đổi) đáp ứng yêu cầu đề ra. 

Song Ngư

Theo Kiểm sát Online