Thông báo rút kinh nghiệm Vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, yêu cầu bồi thường thiệt hại về tài sản

THÔNG BÁO RÚT KINH NGHIỆM

Vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất,

yêu cầu bồi thường thiệt hại về tài sản

 

Thông qua công tác kiểm sát theo thủ tục phúc thẩm đối với vụ án: "Tranh chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, yêu cầu bồi thường thiệt hại về tài sản" giữa nguyên đơn là ông Đường Văn Sây (Địa chỉ: Thôn Còn Phạc, xã Thanh Lòa, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn) với bị đơn là anh Mông Văn Trúng (Địa chỉ: Thôn Bản Roọc, xã Thạch Đạn, huyện Cao Lộc, Lạng Sơn), thấy rằng Tòa án cấp sơ thẩm có một số vi phạm về việc thu thập và đánh giá chứng cứ, Tòa án cấp phúc thẩm phải sửa bản án sơ thẩm. Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lạng Sơn thông báo để rút kinh nghiệm chung, nhằm nâng cao chất lượng kiểm sát việc giải quyết các vụ, việc dân sự của Viện kiểm sát cấp huyện.

  1.   Tóm tt nội dung vụ án

Ông Đường Văn Sây cho rằng: Năm 1997 gia đình ông Đường Văn Sây (tức Hà Khẩy Hồ) được UBND huyện Cao Lộc giao quyền quản lý sử dụng rng và đất trồng rng diện tích 9,46 ha đất lâm nghiệp theo Quyết định số 480/QĐ-ƯB ngày 20/12/1997, trong đó có diện tích 5,04 ha, tiểu khu 283, mảnh 32, thuộc thôn Còn Phạc, xã Thanh Lòa, huyện Cao Lộc, diện tích đất rừng có địa danh Lọ Ngàn. Nguồn gốc đất là do bà Hà Thị Sơn (là mẹ vợ ông Sây) khai phá từ năm 1971, bà Sơn trồng khoảng 50 cây quýt dọc thửa đất giáp gianh khe suối, năm 2005 bà Son trồng thêm quýt, khoảng 20 cây dẻ và hơn 10 cây nhãn, gia đình ông quản lý, phát quang, chăm sóc từ trước đến nay. Năm 2008, đo đạc ông Sây đã xin cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nhưng chưa được cấp giấy. Năm 2001 gia đình anh Mông Văn Trúng trồng 200 cây thông trên diện tích đất tranh chấp; tháng 6/2016, anh Trúng và anh Lã Văn Xương trồng 4.000 bạch đàn thì xảy ra tranh chấp, ông Sây yêu cầu được quản lý sử dụng diện tích 5,04 ha thuộc tiểu khu 283, mảnh 32 và yêu cầu đòi bồi thường thiệt hại giá trị số cây bị chặt phá là 10.000.000d, ngày 27/3/2017 ông rút yêu cầu đòi bồi thường thiệt hại về tài sản.

Anh Mông Văn Trúng cho rằng: Nguồn gốc đất tranh chấp là do ông nội anh Trúng là ông Mông Xuân Minh khai phá từ năm 1974 và trồng trên đất khoảng 21 cây quýt. Năm 1990 bố mẹ anh Trúng là ông Mông Văn Cha và bà Lương Thị SLáy trồng ngô trên đất, năm 1992 trồng 60 cây cam. Năm 2001 xã có dự án trồng thông, bố mẹ và chị gái của anh Trúng đã lấy 500 cây thông về trồng, hàng năm vẫn tu bổ, chăm sóc mà không ai có ý kiến gì; đến tháng 6/2016 anh Trúng và anh Lã Văn Xương đi phát rng, cuốc hố trồng 4.000 cây bạch đàn trên đất, chi phí trồng cây bạch đàn do anh Xương bỏ ra là 40.000.000 đồng. Khu đất này hàng năm gia đình anh Trúng vẫn đi phát, chặt tỉa cành nhưng không ai có ý kiến gì.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan: Anh Lã Văn Xương không có yêu cầu độc lập, từ chối tham gia tố tụng và sẽ tự thỏa thuận giải quyết với người được quản lý sử dụng đất tranh chấp; anh Xương, ông Sây không yêu cầu giải quyết về số cây bạch đàn trên đất tranh chấp.

Quá trình giải quyết vụ án, ông Đường Văn Sây có hợp đồng với Công ty cổ phần tư vấn Tài nguyên số 1 tỉnh Lạng Sơn đo vẽ đất tranh chấp, trên cơ sở kết quả đo vẽ thể hiện trên mảnh trích đo địa chính số 02- 2017 xác định được: diện tích đất tranh chấp là 10.740,0m2 thuộc khu rừng Lọ Ngàn, thửa số 160 bản đồ địa chính lâm nghiệp số 01 xã Thanh Lòa, huyện Cao Lộc.

  1.   Quá trình giải quyết vụ án

Với nội dung trên, Bản án dân sự sơ thẩm số 06/2017/DS-ST, ngày 15/9/2017 của Tòa án nhân dân huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn đã quyết định:

1. Xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Đường Văn Sây, công nhận quyền quản lý, sử dụng rừng và đất trồng rừng cho hộ gia đình ông Đường Văn Sảy diện tích 10.740, 0m2 theo bản trích đo địa chính số 02 - 2017 của Công ty c phần tài nguyên số 1 tỉnh Lạng Sơn đo vẽ ngày 23/5/2017 thuộc thửa đất số 160, tờ bản đồ sổ 01 của UBND xã Thanh Lò. Toàn bộ diện tích đt tranh chấp được giao quyn quản lý, sử dụng rng và đất trồng rừng cho hộ ông Đường Văn Sây theo quyết định sổ 480/QĐ-UB, ngày 20/12/1997 của ủy ban nhân dân huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, tại địa danh Lọ Ngàn thuộc thôn Còn Phạc, xã Thanh Lòa, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn.

Giao cho ông Đường Văn Sây (Hà Khẩy Hồ) được quản lý, sử dụng 200 cây thông, ông Đường Văn Sây (Hà Khẩy Hồ) có trách nhiệm trả cho anh Mông Văn Trúng gỉá trị 200 cây thông là 14.000. 000đ. Giao cho ông Đường Văn Sây (Hà Khẩy Hồ) quản lý, sử dụng 13 cây quýt, ông Đường Văn Sây (Hà Khẩy Hồ) có trách nhiệm trả cho anh Mông Văn Trúng số tiền là 1.052.00Ođ.

Ngày 12/10/2017, VKSND tỉnh Lạng Sơn có Quyết định kháng nghị số 52/QĐ-KNPT-DS có nội dung đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm hủy bản án sơ thẩm do có vi phạm về việc thu thập và đánh giá chứng cứ; Anh Mông Văn Trúng kháng cáo yêu cầu được quản lý, sử dụng 10.740m2 đất tranh chấp và toàn bộ số cây trên đất.

Bản án dân sự phúc thẩm số 11/2018/DS-ST ngày 09/02/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Lạng Sơn đã quyết định: Chấp nhận kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lạng Sơn và kháng cáo của anh Mông Văn Trúng, sửa Bản án dân sự sơ thẩm số 06/2017/DS-ST ngày 15/9/2017 của Tòa án nhân dân huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, với nội dung như sau: Công nhận quyền quản lý, sử dụng hợp pháp của anh Mông Văn Trúng đối với diện tích đất tranh chấp và tài sản trên đất.

  1. Những vấn đề cần rút kinh nghiệm

Thứ nhất: Tòa án cấp sơ thẩm căn cứ vào Mảnh trích đo địa chính số 02 - 2017 của Công ty cổ phần tư vấn tài nguyên số 1 Lạng Sơn để công nhận quyền quản lý, sử dụng đất tranh chấp cho ông Đường Văn Sây là không đảm bảo tính có căn cứ và hợp pháp, bởi vì: Mảnh trích đo địa chính số 02 - 2017 của Công ty cổ phần tư vấn tài nguyên số 1 Lạng Sơn chỉ có đơn vị đo đạc ký tên, không được cơ quan chuyên môn kiểm tra ký xác nhận chất lượng sản phẩm, không được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Lạng Sơn ký duyệt và không được ủy ban nhân dân xã Thanh Lòa, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn ký xác nhận là vi phạm quy định tại Thông tư 25/2014/TT-BTNMT ngày 19/5/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường, về vấn đề này, tại Công văn số 190/STNMT-ĐĐBĐ&VT ngày 27/02/2018 của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Lạng Sơn, phúc đáp Công văn yêu cầu của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lạng Sơn, về quy định mảnh trích đo địa chính, có nội dung như sau: Việc xác nhận mảnh trích đo địa chính phải được đom vị thi công kỷ xác nhận sản phấm; đơn vị kiểm tra ký xác nhận sản phẩm (hiện tại là Trưởng phòng Đo đạc Bản đồ và Viễn thám- Sở TN&MT tỉnh Lạng Sơn...); ủy ban nhân dân câp xã ký xác nhận đo vẽ phủ hợp hiện trạng quản lý, sử dụng; Sở TN&MT kỷ, duyệt tại vị trí phần ngoài khung mảnh trích đo địa chính. Như vậy, Mảnh trích đo địa chính số 02 - 2017 của Công ty cổ phần tài nguyên số 1 tỉnh Lạng Sơn không đảm bảo tính hợp pháp theo quy định của pháp luật.

Thứ hai: Ông Đường Văn Sây cho rằng diện tích đất tranh chấp thuộc mảnh 32, lô 5, tiểu khu 283, thuộc thôn Còn Phạc, xã Thanh Lòa, huyện Cao Lộc, năm 1997 ƯBND huyện Cao Lộc đã giao quyền quản lý và sử dụng rừng và đất ữồng rừng (Sổ bìa xanh) cho ông theo Quyết định số 480/QĐ-UB ngày 20/12/1997. Theo mảnh trích đo địa chính số 02- 2017 xác định thì diện tích đất ữanh chấp là 10.740,0m2 thuộc khu rùng Lọ Ngàn, thửa số 160, tờ bản đồ địa chinh lâm nghiệp số 01 xã Thanh Lòa, huyện Cao Lộc. Tuy nhiên, Tòa án cấp sơ thẩm không yêu cầu cơ quan chuyên môn xác đinh diện tích đất tranh chấp có thuộc tiểu khu 283, mảnh 32, lô 5, thuộc thôn Còn Phạc, xã Thanh Lòa, huyện Cao Lộc, theo bản đồ giao đất, giao rừng năm 1997 hay không; không yêu cầu cơ quan chuyên môn đối chiếu bản đồ địa chính lâm nghiệp số 01 xã Thanh Lòa với bản đồ giao đất, giao rừng năm 1997 để xác định diện tích đất tranh chấp thuộc thửa số 160, tờ bản đồ địa chính lâm nghiệp số 01 có trùng với diện tích đất thuộc mảnh 32, lô 5, tiểu khu -283, bản đồ giao đất, giao rừng năm 1997 hay không. Mặc dù vậy, bản án-,sợ'thẩttỊ vẫn nhận định cho rằng, theo bản đồ lâm nghiệp năm 1997 thi diện tích đất tụánh chấp thuộc tiểu khu 283, mảnh 32, lô 5, diện tích 5,04 ha, là không có căn cứ và không đúng với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án.

Khắc phục vi phạm nêu trên, Tòa án cấp phúc thẩm đã ra quyết định trưng cầu giám định theo để nghị của đương sự. Tại kết luận giám định tư pháp ngày 22/12/2017 do Giám định viên Hoàng Văn Toàn thực hiện đã kết luận như sau: Lô đất số 5, khoảnh 32, tiểu khu 283, diện tích 5,04ha trên bản đồ giao đất lâm nghiệp xã Lộc Thanh (nay là xã Thanh Lòa) và thửa đất số 160, diện tích 18.798m2 thuộc tờ bản đồ địa chính s 01, đất lâm nghiệp xã Thanh Lòa không trùng nhau, kết quả tham chiếu giữa 02 loại bản đồ cho thấy 02 thửa đt nêu trên ở hai vị trí khác nhau.

Như vậy, diện tích đất tranh chấp không phải là diện tích đất nguyên đơn được UBND huyện Cao Lộc giao theo Quyết định số 480/QĐ-ƯB ngày 20/12/1997.

       Thứ ba: Về nguồn gốc đất tranh chấp không pahir là diện tích đất nguyên đơn

là đất của ông cha để lại nhưng không có căn cứ chứng minh.

Về việc quản lý, sử dụng đất tranh chấp: Trên đất tranh chấp 13 cây quýt, 4000 cây bạch đàn và 200 cây thông. Nguyên đơn cho rằng được trồng quýt, nhưng không có căn cứ để chứng minh, việc giám định tuổi cây không xác định được tuối cây quýt. Còn bên bị đơn cho rằng được trồng cây quýt và có căn cứ để cho rằng từ năm 2001 bên bị đơn trồng thông và bạch đàn, nguyên đơn cũng thừa nhận việc này. Ngoài ra, người làm chứng là anh Nông Xuân Tiến cho biết: hàng năm vẫn thấy anh Trúng canh tác trồng ngô, phát quang tu bổ rừng trên đất tranh chấp, có 01 số cây cam do ông ông nội và bố mẹ của anh Trúng trồng, năm 2001 anh Trúng trồng thông.

Như vậy, về việc thực tế quản lý, sử dụng thì có căn cứ để cho rằng gia đình anh Trúng đã trồng cây, có công tu bổ rừng, đã sử dụng ổn định, lâu dài đối với diện tích đất tranh chấp. Do đó, anh Trúng phải là người có quyền quản lý, sử dụng đối với toàn bộ diện tích đất tranh chấp.

Trên đây là vụ án"Tranh chấp quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, yêu cầu bồi thường thiệt hại về tài sản", Tòa án cấp sơ thẩm có một số vi phạm về việc thu thập và đánh giá chứng cứ, Tòa án cấp phúc thẩm phải sửa bản án sơ thẩm. Đối với những vi phạm nêu trên, Kiểm sát viên Viện kiểm sát cấp huyện không phát hiện được vi phạm, tuy nhiên lãnh đạo Viện kiểm sát huyện có phát hiện được vi phạm và chỉ đạo báo cáo Phòng nghiệp Viện kiểm sát tỉnh kháng nghị. Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lạng Sơn nêu lên để Viện kiểm sát các huyện và thành phố nghiên cứu, tham khảo và rút kinh nghiệm chung, nhằm nâng cao cht lượng công tác kiểm sát giải quyết các vụ án dân sự./.

 

Ý kiến bạn đọc
Tham gia ý kiến về bài viết trên
Ý kiến của bạn:
Mã xác nhận:   Gửi