Tổng quan về Hiệp hội Công tố viên quốc tế (IAP)
Phát biểu tại Hội nghị cán bộ ngành Kiểm sát nhân dân tổ chức tại thành phố Hồ Chí Minh ngày 22-23 tháng 6 năm 2011 vừa qua, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã chỉ đạo Viện kiểm sát nhân dân tối cao nghiên cứu, tham mưu với Đảng và Nhà nước xem xét, chỉ đạo, có phương án để Viện kiểm sát nhân dân tham gia Hiệp hội Công tố viên quốc tế, nhằm tăng cường hợp tác quốc tế phục vụ cho công cuộc đấu tranh phòng, chống tội phạm theo chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ta.

Bài viết này giới thiệu tổng quan về Hiệp hội Công tố viên quốc tế (viết tắt là Hiệp hội IAP).


Hiệp hội IAP được thành lập năm 1995, là một tổ chức phi chính phủ và phi chính trị. Sự gia tăng nhanh chóng của các loại tội phạm xuyên quốc gia đòi hỏi phải có một tổ chức hợp tác toàn cầu của các Công tố viên. Hiệp hội IAP là tổ chức quốc tế duy nhất của các Công tố viên hoạt động nhằm mục tiêu thiết lập và nâng cao các chuẩn mực ứng xử nghề nghiệp của các Công tố viên trên thế giới; thúc đẩy các nguyên tắc pháp quyền, sự công bằng, khách quan; tôn trọng quyền con người và tăng cường hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng, chống tội phạm.

Hiệp hội IAP là đối tác của Hội đồng Kinh tế và Xã hội của Liên Hợp quốc cũng như nhiều tổ chức quốc tế và khu vực như Tổ chức An ninh và Hợp tác Châu Âu (OSCE), Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD), Mạng lưới Quốc tế để Thúc đẩy Pháp quyền (INPROL), Hội đồng Châu Âu, Cơ quan Phòng chống Tội phạm và Ma túy của Liên Hợp quốc (UNODC), Cơ quan Phát triển Liên Hợp quốc (UNDP), Ban Thư ký khối Thịnh vượng chung (Commonwhealth Secretariat), Hiệp hội Công tố viên các nước Ibero-American (AIAMP), Tổ chức Tư pháp Châu Âu (Eurojust)….

 Mục đích của Hiệp hội IAP là:

·        Nâng cao tính hiệu quả, công bằng, khách quan và hiệu lực trong việc truy tố tội phạm hình sự;

·        Tôn trọng và bảo vệ quyền con người như đã nêu trong Tuyên bố Toàn cầu về Quyền con người do Đại Hội đồng Liên Hợp Quốc thông qua  ngày 10 tháng 12 năm 1948;

·        Đề cao các chuẩn mực và nguyên tắc trong việc thực thi pháp luật bao gồm các thủ tục nhằm loại trừ hoặc giải quyết việc oan sai, thúc đẩy sự thượng tôn pháp luật;

·        Tăng cường và đề cao các chuẩn mực và nguyên tắc đã được quốc tế công nhận rộng rãi là cần thiết đảm bảo sự chính xác và độc lập của việc truy tố tội phạm;

·        Hỗ trợ các Công tố viên trên phạm vi quốc tế trong hoạt động đấu tranh chống tội phạm có tổ chức và các loại tội phạm nghiêm trọng khác, và để nhằm mục đích đó:

o       Thúc đẩy hợp tác quốc tế trong việc thu thập và cung cấp chứng cứ; truy tìm, kê biên và tịch thu tài sản có nguồn gốc từ tội nghiêm trọng; truy tìm tội phạm bỏ trốn;

o       Đẩy nhanh tốc độ và nâng cao tính hiệu quả hợp tác quốc tế trong các hoạt động đó;

·        Tăng cường các biện pháp chống tham nhũng trong hành chính công;

·        Đề cao lợi ích nghề nghiệp của các Công tố viên và thúc đẩy việc ghi nhận vai trò quan trọng của họ trong tư pháp hình sự;

·        Tăng cường mối quan hệ tốt đẹp giữa các Công tố viên và Cơ quan Công tố; tạo điều kiện cho việc trao đổi và phổ biến thông tin, chuyên môn và kinh nghiệm giữa các Công tố viên; và để nhằm mục đích đó, khuyến khích việc sử dụng công nghệ thông tin.

·        Tăng cường việc nghiên cứu pháp luật hình sự và tố tụng hình sự so sánh, hỗ trợ các Công tố viên tham gia vào các dự án cải cách tư pháp;

·        Hợp tác với các tổ chức tư pháp quốc tế trong việc thực hiện các mục tiêu  nêu trên.  


Ban Chấp hành là cơ quan quản lý và thực hiện các chức năng hành chính của Hiệp hội IAP. Ban Chấp hành có thành viên là đại diện của tất cả các khu vực trên thế giới. Hiệp hội bầu ra một Chủ tịch, sáu Phó Chủ tịch và một Tổng Thư ký đồng thời là thành viên đương nhiên của Ban Chấp hành. Ban Chấp hành bổ nhiệm một Cố vấn trưởng, người chịu trách nhiệm xây dựng chương trình hành động của Hiệp hội, đồng thời là thành viên đương nhiên của Ban Chấp hành. Đại hội thành viên là cơ quan có thẩm quyền cao nhất của Hiệp hội IAP.

Hiệp hội IAP có hai loại thành viên: Thành viên là tổ chức và thành viên là cá nhân.

Thành viên tổ chức là Cơ quan Công tố các nước, Hiệp hội Công tố viên được thành lập ở các nước, các cơ quan tư pháp, tổ chức phòng chống tội phạm, các tổ chức khu vực hoặc các tập hợp khác của Công tố viên. Việc xin gia nhập Hiệp hội của một tổ chức có thể được Ban Chấp hành Hiệp hội chấp nhận nếu theo ý kiến của Ban Chấp hành, tổ chức đó là Cơ quan Công tố chính hoặc là Cơ quan Công tố duy nhất của một quốc gia hoặc một khu vực pháp lý. Tư cách thành viên cũng có thể được trao cho một Cơ quan Công tố có thẩm quyền chuyên trách, ví dụ Cơ quan Công tố quân sự hoặc Cơ quan chống các tội phạm gian lận nghiêm trọng.

Thành viên cá nhân là các luật sư là Công tố viên. “Công tố viên” là các luật sư đã và đang được Nhà nước hoặc đại diện cho Nhà nước bổ nhiệm hoặc người có thẩm quyền truy tố tội phạm hoặc người đã và đang được bầu để làm việc đó và bao gồm cả các luật sư, những người thường xuyên được các Công tố viên được bổ nhiệm hoặc bầu như đã nói ở trên sử dụng để tiến hành hoặc trợ giúp trong việc truy tố tội phạm, và cũng bao gồm cả các thẩm phán điều tra (examining  magistrates).

Hiện nay, Hiệp hội IAP có hơn 130 thành viên tổ chức và 1.400 thành viên cá nhân, đại diện cho hơn 130 quốc gia và hơn 200.000 Công tố viên trên thế giới. Một số nước có chế độ kiểm sát tương tự như Việt Nam, ví dụ như Viện kiểm sát Trung Quốc cũng là thành viên của Hiệp hội.

Thành viên của Hiệp hội IAP có những quyền và lợi ích sau:

·        Là thành viên của một mạng lưới quốc tế;

·        Được truy cập trang Web của Hiệp hội IAP và các thông tin dành riêng cho thành viên;

·        Được nhận được ấn phẩm hàng quý, bao gồm báo cáo về các hoạt động của IAP và các thông báo, bài viết về các vấn đề thời sự của Công tố viên thế giới;

·        Được truy cập tài liệu đào tạo và địa chỉ liên hệ trên Mạng thông tin điện tử về tội phạm của Công tố viên thế giới (Global Prosecutor E-Crime Network – GPEN);

·        Có quyền tham gia vào các Hội nghị hàng năm và Hội nghị khu vực;

·        Có quyền tham gia vào các Chương trình Hỗ trợ của Hiệp hội IAP;

·        Được tiếp cận Chương trình Trao đổi Công tố viên (PEP);

·        Có cơ hội đóng góp vào các dự án và chương trình của Hiệp hội IAP;

·        Được tiếp cận các ấn phẩm của Hiệp hội IAP;

·        Có cơ hội công bố và phổ biến các bài viết cho Công tố viên;

·        Được giảm lệ phí đăng ký của một số sự kiện và hội nghị quốc tế.   

Bên cạnh đó, thành viên của Hiệp hội IAP có nghĩa vụ phải tuân thủ Hiến chương và các quy định của Hiệp hội; nộp một khoản phí thành viên hàng năm cho Hiệp hội.

 Một số ấn phẩm tiêu biểu của Hiệp hội IAP:

A-   Các tiêu chuẩn nghề nghiệp và Tuyên bố về các quyền và nghĩa vụ cơ bản của Công tố viên.

B-    Tập hợp các kinh nghiệm hay của IAP:

·        Số 1: Các khuyến nghị về đấu tranh chống việc sử dụng Internet để bóc lột trẻ em;

·        Số 2: Hướng dẫn việc truy tố có hiệu quả đối với tội phạm xâm hại trẻ em;

·        Số 3: Các khuyến nghị về đấu tranh chống tham nhũng trong khu vực hành chính công;

·        Số 4: Tương trợ tư pháp;

·        Số 5: Bị hại

C-    Sổ tay về quyền con người, bổ sung và tái xuất bản năm 2009.

D-   Lịch sử phát triển của Hiệp hội IAP.

E-    Tiêu chuẩn của Công tố viên: Phân tích của Cơ quan Công tố Anh quốc.

F-     Tiêu chuẩn về bảo vệ và đảm bảo an ninh cho Công tố viên. 

Ý kiến bạn đọc
Tham gia ý kiến về bài viết trên
Ý kiến của bạn:
Mã xác nhận:   Gửi