Tin tức

Tập huấn “Nâng cao hoạt động thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tự pháp đối với các vụ án liên quan đến động vật hoang dã quý hiếm” tại Tản Lĩnh, Ba Vì - Hà Nội

Ngày đăng tin: 06/10/2017

Trong hai ngày 06/10/2017 và 07/10/2017, Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội phối hợp với Dự án Quản trị nhà nước nhằm tăng trưởng toàn diện (USAID/GIG), tổ chức chương trình Tập huấn “Nâng cao hoạt động thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tự pháp đối với các vụ án liên quan đến động vật hoang dã quý hiếm” tại Tản Lĩnh, Ba Vì - Hà Nội.

Tham dự và chủ trì hội thảo có TS. Phạm Mạnh Hùng – Hiệu trưởng Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội; TS. Nguyễn Đức Hạnh, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội; ông Nguyễn Mạnh Hà – Đại diện USAID Việt Nam, Chuyên gia Dự án GIG; ông Hoàng Mạnh Chiến - nguyên Điều tra viên cao cấp , Chuyên gia Dự án USAID/GIG; cùng hơn 50 đại biểu đến từ Viện kiểm sát nhân dân Tối cao, Viện kiểm sát nhân dân Cấp cao; Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội; đại diện Viện kiểm sát nhân dân các tỉnh, thành phố trên cả nước.

Toàn cảnh hội thảo

TS. Phạm Mạnh Hùng – Hiệu trưởng Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội phát biểu khai mạc khóa tập huấn

Trong thời gian hai ngày làm việc, các đại biểu tham dự hội thảo được các chuyên gia Dự án GIG chia sẻ những kinh nghiệm trong quá trình thực hành quyền công tố và kiểm sát việc giải quyết các vụ án liên quan đến động vật hoang dã quý hiếm.

Theo ông Nguyễn Mạnh Hà thì Việt Nam là một trong những nước có sự đa dạng sinh học cao nhất thế giới. Tuy nhiên, số lượng cá thể nhiều loài động vật hoang dã như tê tê, trâu rừng, dê núi, cầy, chồn, khỉ, voọc,… giảm đáng kể trong thời gian qua. Nguyên nhân chính là do sinh cảnh sống bị chia cắt, thu hẹp và giảm chất lượng chủ yếu do xung đột với các hoạt động khai thác, canh tác, đầu tư, phát triển của con người. Các loài hoang dã bị săn bắt, khai thác quá mức, thậm chí đến mức tận diệt. Ngoài ra còn các nguyên nhân khác như sự biến đổi khí hậu, ô nhiễm, sinh vật ngoại lai, xâm hại,....

Mỗi năm có khoảng 3.500 đến 4.000 tấn thịt rừng đi qua thị trường Việt Nam, khoảng một nửa số lượng này được tiêu thụ trong nước với 80% dưới dạng “đặc sản thịt rừng”. Từ năm 2011 đến tháng 05/2016 đã phát hiện, bắt giữ gần 66.000 cá thể động vật hoang dã (4.000 cá thể động vật hoang dã nguy cấp, quý hiếm và khoảng 62.000 cá thể động vật hoang dã thông thường). Hơn 147 loài động vật hoang dã ở cạn, khoảng 40 loài côn trùng cánh cứng, 90 loài bướm và hàng trăm loài thực vật đang bị khai thác và buôn bán ở Việt Nam. Việt Nam là điểm nóng về tiêu thụ, trung chuyển ngà voi, sừng tê giác, tê tê, ....

Theo báo cáo của Cục kiểm lâm năm 2014 và số liệu của các chuyên gia Dự án GIG thì giai đoạn 1997 - 2013 trung bình mỗi năm ở Việt Nam có từ 1.200-1.300 vụ vi phạm quản lý bảo vệ động vật hoang dã bị lực lượng kiểm lâm trên cả nước phát hiện, năm 2002 có nhiều vụ vi phạm bị ngăn chặn nhất với 2051 vụ. Từ năm 1997 - 2002, tổng số vụ vi phạm hàng năm có xu hướng tăng lên, nhưng từ năm 2003 đến nay lại có xu hướng giảm về số vụ bắt giữ.

TS. Phạm Mạnh Hùng – Hiệu trưởng Trường Đại học Kiểm sát Hà Nội phát biểu tham luận tại khóa tập huấn

Theo các chuyên gia, Việt Nam hiện nay còn nhiều thách thức trong điều tra, truy tố, xét xử các vụ án liên quan đến động vật hoang dã. Cụ thể:

Về thể chế, chính sách và hợp tác: Các văn bản quy phạm pháp luật vẫn còn chồng chéo, chưa cập nhật được hình thức xử lý đối với các loại hình tội phạm mới; hợp tác liên ngành kém; thiếu sự chỉ đạo kiên quyết, triệt để của các cấp chính quyền địa phương; chưa đẩy mạnh được Hợp tác quốc tế giữa các nước trong khu vực; tội phạm đối với các loài hoang dã chưa được nhận thức đúng mức.

Về năng lực thực thi pháp luật: Thiếu về số lượng, phương pháp, kỹ thuật, phương tiện; việc hợp tác liên ngành còn chưa thực hiện hiệu quả; thiếu nguồn lực trong việc thực thi như chưa đầu tư đủ nguồn lực cần thiết; khó khăn trong việc xác định loài; công tác giáo dục tuyên truyền về luật pháp chính sách còn rất kém.

Qua chương trình tập huấn, các chuyên gia cũng đưa ra các đề xuất, khuyến nghị để nâng cao hiệu quả điều tra, truy tố, xét xử các vụ án liên quan đến động vật hoang dã như: Hoàn thiện hệ thống pháp luật về bảo vệ loài nguy cấp quý hiếm trong pháp luật Việt Nam; xác định rõ cơ chức năng, nhiệm vụ và trách nhiệm cụ thể của các cơ quan đang tham gia trong quản lý đa dạng sinh học, bảo vệ các loài nguy cấp quý hiếm; tăng cường thực thi pháp luật bắt giữ- điều tra-truy tố- xét xử; cần quy định rõ vai trò, trách nhiệm quản lý nhà nước của các cấp chính quyền địa phương đối với công tác bảo tồn đa dạng sinh học, đối với việc phòng chống săn bắn ở địa phương; tăng cường hoạt động giám sát định kỳ đối với việc thực thi pháp luật về bảo vệ động vật hoang dã tại Việt Nam.

Lê Nhung